Güncellemeden sonra bir şey bozuldu: "sonra" ile "yüzünden" aynı şey değil

Güncellediniz, yeniden başlattınız, bir şey çalışmıyor. İlk refleks "güncelleme bozdu" demektir ve bazen doğrudur. Ama önce bir ayrım yapmak gerekir, çünkü bu ayrım yapılacak işi baştan değiştirir.

"Sonra" ile "yüzünden"

Yeniden başlatma, son yeniden başlatmadan beri yapılan her şeyin ilk dürüst sınavıdır. Elle başlatılıp açılışa hiç eklenmemiş bir servis, yapılandırmaya yazılmamış bir bağlama, çalışırken değiştirilip dosyaya kaydedilmemiş bir ayar: bunların hepsi aylardır oradadır ve hiçbiri o ana kadar denenmemiştir. Yeniden başlatma onları ortaya çıkarır, sebep olmaz.

Bunu bilmek işe yarar, çünkü "güncellemeyi geri al" bu tür bir sorunu çözmez ve çözmediği için de sizi yanlış yöne saatlerce götürür.

Önce belirti, sonra karar

Asıl soru "nasıl geri dönerim" değil, tam olarak ne bozuk. Üç belirti ailesi vardır ve üçü farklı yere işaret eder.

Makine hiç açılmıyor. Mesele çekirdek ya da açılış katmanıdır. Kurtarma yolu bir önceki çekirdektir ve genelde hâlâ oradadır, çünkü güncellemeler eski çekirdekleri silmez.

Makine açılıyor ama panel yok. Bir servis başlamamıştır. Hangisi ve neden diye bakın; bu neredeyse her zaman tek bir yapılandırma meselesidir, güncellemenin tamamı değil.

Her şey açılıyor ama bir şey farklı davranıyor. Bir bileşen gerçekten değişmiştir. Geri dönme içgüdüsünün en yanlış olduğu yer burasıdır: doğru iş, neyin değiştiğini okumaktır.

Geri dönmek bedava değildir

Kök dosya sistemini geri sarmak yalnız güncellemeyi geri almaz, o andan beri olan her şeyi geri alır. Aradaki sürede değişen ayarlar, eklenen erişim anahtarları, kurulan başka şeyler, hepsi geri gider. Geri dönüş bir düğme değil bir karardır.

En ucuzdan başlayan merdiven

Önce en dar olanı deneyin, işe yararsa daha fazlasına dokunmayın:

Bir önceki çekirdekle açın. Yalnız çekirdeği etkiler, gerisi olduğu gibi kalır.

Tek bir paketi eski sürümüne döndürün. Etkisi o pakete sınırlıdır.

Sistem durumunu bütün olarak geri sarın. En güçlü ve en pahalı olanı, en sona bırakın.

Düzeltmeden önce yazın

Ne gördüğünüzü bir yere not edin: hata satırı, hangi servis, hangi saat. Çalışmaya başladığı gün sebep kaybolur, ve aynı şey üç ay sonra tekrar olduğunda elinizde hiçbir şey kalmaz.

Atlas ne yapıyor

Atlas güncellemeden önce çalışan çekirdeği sabitler. Yani yeni bir çekirdek kurulsa bile yeniden başlatma sizi eskisiyle açar; yeniye geçiş ayrı ve bilinçli bir adımdır. Yeni çekirdeğe geçtiğinizde açılış bekçisi devreye girer: sistemin gerçekten sağlıklı açıldığını doğrular, açılmadıysa eski çekirdeğe kendiliğinden döner.

Güncellemeden önce kök dosya sisteminin anlık görüntüsü alınır. ZFS üstünde bu ucuzdur ve geri dönüş dakikalar sürer; ZFS olmayan sistemlerde paket durumu ayrı olarak saklanır, yani tam sistem değil ama kurulum durumu geri alınabilir. Son beş güncelleme öncesi görüntü tutulur, eskiler temizlenir.

Kurulum bittikten sonra da bir kontrol çalışır: kritik servisler ayakta mı, küme anlaşması hâlâ sağlanıyor mu. Yani "bir şey kırıldı mı" sorusu siz fark etmeden önce sorulur.

⚠️ Yine de yukarıdaki uyarı geçerlidir: kök dosya sistemini bütün olarak geri sarmak güncellemeden fazlasını geri alır. Atlas görüntüyü hazır tutar, ama geri dönme kararı sizindir.