Sahipsiz disk: silmeden önce sorulacak soru

Bir makineyi sildiniz. Depoya bakıyorsunuz, yer geri gelmemiş. Disk hâlâ orada duruyor ve kimseye ait değil.

Bu, Proxmox'un bir hatası değil. Ama nasıl olduğunu bilmeden silmeye kalkarsanız gerçekten lazım olan bir şeyi silebilirsiniz.

Geride kalan diskler üç ayrı sebeple kalır

Aynı ekranda yan yana görünürler, ama hikâyeleri farklıdır ve silme riski de farklıdır.

Sahibi hiç yok. Diskin adındaki makine numarası hiçbir makineye ait değil. Makine gerçekten silinmiş, disk kalmış. Ya da o numara hiç kullanılmamış, disk bilerek boşa ayrılmış.

Makine var, disk takılı değil. Makine duruyor ama bu disk hiçbir yuvaya bağlı değil. Genelde biri diski bilerek çıkarmıştır: veri taşıyordur, yedek alıyordur, sonra geri takacaktır.

Proxmox kendisi kullanılmıyor diye işaretlemiş. Makinenin ayarında görünür ama etkin bir yuvada değildir. Bu, sistemin size zaten söylediği bir durumdur.

Üçünü tek listede görüp hepsini birden silmek, en tehlikeli olanı yapmaktır. Ortadaki iki durumda diski bırakan kişi çoğu zaman hâlâ ona ihtiyaç duyuyordur.

Neden oluşuyor

En sık yol şu: önce diski makineden çıkarırsınız, sonra makineyi silersiniz. Diski çıkardığınız anda makinenin ayarında ona dair kayıt kalmaz. Sonra makineyi silmek istediğinizde sistem o diski bilmez, çünkü artık hiçbir yerde yazmıyordur. Makine gider, disk kalır.

Yarım kalmış bir disk taşıma da aynı sonucu verir: yeni yerde kopya oluşmuş, eskisi silinememiştir.

Bir de bilerek yapılanı var: bir makineye bağlı olmayan boş bir disk ayırmak. O disk doğuştan sahipsizdir ve silinmesi gereken bir artık değildir.

Asıl mesele: bu liste bir silme listesidir

Çoğu ekran size bilgi verir. Bu ekran size karar verdirir, üstelik geri dönüşü olmayan bir karar.

Bu yüzden listenin doğru olması, sıradan bir ekranın doğru olmasından daha kritiktir. Ve burada sinsi bir hata biçimi var.

"Boş" ile "bilinmiyor" aynı şey değildir

Sahipsiz disk bulmanın yolu şudur: bütün makinelerin listesini al, bütün depoların içeriğini al, karşılaştır. Bir depodaki disk hiçbir makinenin listesinde geçmiyorsa sahipsizdir.

Şimdi düşünün: makine listesi alınamazsa ne olur?

Program hatayı yutup listeyi boş sayarsa, sonuç şudur: hiçbir diskin sahibi bulunamaz, yani kullanımdaki her disk sahipsiz görünür. Ekran size silinecekler diye çalışan makinelerin disklerini gösterir.

Aynı hata ters yönde de var. Depo listesi alınamazsa ve boş sayılırsa, hiçbir depo taranmaz ve sonuç "sahipsiz disk yok" çıkar. Bu yönde kimse bir şey silmez, ama kullanıcıya "temiz" demek de bir iddiadır ve o iddiayı kuracak veri elinizde yoktur.

İkisinin ortak dersi tek cümlede toplanıyor: boş bir cevap ile cevap alamamak aynı şey değildir. Birincisi "böyle bir şey yok" demektir, ikincisi "söyleyemem". Bir program ikisini karıştırdığı anda, bilmediği bir şeyi biliyormuş gibi söylemeye başlar.

Silmeden önce

Numarayı kontrol edin: makine gerçekten yok mu, yoksa şablon mu? Şablonların da diski vardır ve şablon bir makine gibi listelerde görünmeyebilir.

Diskin ne zaman çıkarıldığına bakın. Bugün çıkarılmış bir disk, muhtemelen birinin yarıda bıraktığı iştir.

Anlık görüntülere bakın: bir disk artık takılı olmasa da bir anlık görüntü ona dayanıyor olabilir.

Ve en basiti: silmek yerine önce yeniden adlandırın ya da taşıyın. Bir hafta kimse aramazsa silin. Yer sıkıntısı bir haftalık sabrı bozacak kadar acilse, asıl sorun sahipsiz disk değildir.

Atlas ne yapıyor

Atlas sahipsiz diskleri listelerken üç sebebi ayrı ayrı etiketliyor: sahibi hiç olmayan, makinesi olup takılı olmayan, ve sistemin kullanılmıyor diye işaretlediği. Hepsini tek yığın olarak göstermek, farklı riskleri aynı kutuya koymak olurdu.

Asıl anlatmaya değer olan şu: yukarıdaki hata bu üründe gerçekten vardı ve üç ayrı yerde vardı.

Makine listesi alınamadığında hata boş diziye çevriliyordu, yani kullanımdaki her disk sahipsiz görünecekti. Depo listesi alınamadığında yine boş sayılıyordu, yani kullanıcıya asılsız bir "temiz" cevabı gidecekti. Ve boş bir disk için numara seçilirken kullanılan numaraların listesi alınamazsa "hiçbir numara kullanılmıyor" sonucu çıkıyor, seçim ilk rezerve numaraya düşüyordu. Canlı makinede ölçüldü: o numara zaten kullanımdaydı, bir şablona aitti.

Üçü de aynı yönde düzeltildi: liste alınamıyorsa liste hiç üretilmiyor ve sebebi söyleniyor. Yarım bir cevap vermektense cevap vermemek tercih edildi.

Bunun wiki'de daha önce yazdığımız ölçüm derslerinden farkı şu: orada soru "bu sayı hangi zaman aralığını anlatıyor" idi. Burada soru daha da öncesi: cevabı gerçekten aldım mı?